Những mẩu chuyện ly kỳ về cây thị thần gần 600 năm tuổi ở Bắc Ninh

Từ xưa tới nay, người dân làng Phú Mẫn (thị trấn Chờ, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh) đều tôn kính gọi cây thị ở đền Chờ là “thị thần” và coi đây như báu vật của dân làng.

Trong số những cây được công nhận là Cây Di sản Việt Nam, cây “thị thần” ở đền Chờ là một trong số những cây có tuổi đời lâu năm nhất.

Năm 2012, các nhà khoa học thuộc Viện khoa học Lâm nghiệp Việt Nam đã về lấy mẫu tăng trưởng, xác định số tuổi của cây thị. 

Điều thu hút rất nhiều người hiếu kỳ không chỉ ở chỗ cây thị này có tuổi đời rất lâu, mà còn là những câu chuyện ly kỳ xung quanh đó. Nếu được một lần ngồi trò chuyện với các bậc cao niên trong làng, chắc chắn những mẩu chuyện được truyền từ đời này, qua đời khác về cây thị thần sẽ kéo dài không dứt.

Nguồn gốc cây thị thần

Cây "thị thần" linh thiêng. (Ảnh: Hội bảo vệ Thiên nhiên và môi trường Việt Nam)

Theo báo An ninh thủ đô, cây thị gần 600 năm tuổi tọa lạc tại khu vực đền Chờ, mọc ngay sát vị trí phần mộ của Quý Minh đại vương linh thiêng hơn cả. Sổ sách cũ ghi lại Quý Minh đại vương là một vị tướng thời Hùng Vương thứ 18. Tương truyền rằng sau khi mất, ở vị trí Quý Minh đại vương hóa, đất đùn lên thành nấm mồ, dân làng đã tự tay xây mộ và thờ cúng Ngài cẩn thận.

Cũng vì sự linh thiêng của đền thờ này mà quanh khu vực có hơn 20 địa phương cùng thờ cúng. Tuy nhiên chỉ có đền Chờ được cho là nơi có thể lập đàn tràng cầu đảo mỗi khi mùa màng thất bát do thiên tai, hạn hán gây ra.

Thậm chí, nhiều bậc cao niên trong làng còn kể rằng, vì cây thị mọc lên ngay sát phần mộ của Ngài nên dù trăm năm tuổi vẫn xanh tốt, sum xuê, thân cây to đến mức 7, 8 người ôm vẫn không xuể. Giai thoại về cây thị thần cũng chính là một phần đời sống tâm linh gắn với người dân làng Phú Mẫn từ bao đời nay.

Cây thị thiêng bảo vệ dân làng

Cận cảnh cây thị thần. (Ảnh: Hội bảo vệ Thiên nhiên và môi trường Việt Nam)

Một trong những câu chuyện được dân làng truyền tai nhau nhiều nhất chính là việc “thị thần” bảo vệ dân làng khỏi giặc Pháp xâm lược.

Chia sẻ trên báo An ninh thủ đô năm 2013, ông Trần Thế Thử - một trong những người trông coi đền Chờ lâu năm cho biết: “Thời kỳ chống giặc Pháp xâm lược, cư dân các xóm đều về đây cư ngụ để trốn bị bắt đi phu, đi lính. Trong lúc bị giặc truy đuổi ráo riết, một số thanh niên trong làng đã liều mình chui vào ẩn nấp trong lòng bộng, hoặc trèo lên cây thị đợi đến khi giặc đi rồi mới chui ra. Nhờ thần thị mà suốt những năm tháng chiến tranh, cả quân dân Phú Mẫn đã thoát khỏi họng súng của quân thù.

Đến thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, bom rơi xuống vùng đất này cũng chệch hướng hoặc không thể nổ, bởi có cây thị “báu vật” và ngôi mộ thiêng của Ngài bảo vệ. Từ đó người dân trong vùng vẫn giữ nguyên miếu và cử người thay phiên nhau quét dọn, thờ cúng theo lễ tiết. Hằng năm theo tục lệ của làng hễ nhà ai có đám sá đều phải mang lễ vật ra đền làng thờ cúng sau đó đánh trống trình báo với các thần, có như vậy các ngài mới chứng dám và phù hộ cho. Với lòng thành kính suốt bao đời nay, người dân ở đây đã được thần cây, thần miếu bao bọc, che chở”.

Dân làng ai cũng tỏ lòng thành kính, không dám mạo phạm thị thần

Các bậc cao niên trong làng tham dự Lễ công nhận Cây Di sản Việt Nam. (Ảnh: Hội bảo vệ Thiên nhiên và môi trường Việt Nam)

Người dân làng Phú Mẫn từ bao đời nay đều một lòng tôn kính cây thị thần. Bất cứ ai khi đi ngang qua cây “thị thần” đều cúi đầu tỏ lòng thành kính, không dám có ý nghĩ mạo phạm bao giờ.

Chuyện được ông Trần Thế Thử kể lại trên báo An ninh thủ đô khiến nhiều người không khỏi kinh hãi. Có những đứa trẻ nghịch ngợm giữa buổi trưa, trèo vào trong đền hái trộm thị về ăn nhưng chưa trèo được nửa cây thì bị ngã xuống đất. Cũng có một vài người dân ở vùng khác không biết đến chặt cành thị về làm củi không hiểu sao đang khỏe mạnh bỗng nhiên đổ bệnh đến “thập tử nhất sinh”. Thấy vậy, họ đã đem những cành thị khô đến gốc cây trả lại.

Chính vì sự linh thiêng này mà người dân trong làng bảo nhau không nên đi qua ngôi miếu và cây thị thần vào xế trưa hoặc lúc nhập nhoạng tối, nếu đi thì nên đi đường vòng bởi không may hợp vía thì thần cây sẽ bắt mất hồn vía giấu vào trong miếu, sau mấy ngày mấy đêm mới thả về cho gia đình.

“Thị thần” bói bao nhiêu quả, bấy nhiêu học sinh đỗ đại học

Có một sự trùng hợp đến khó tin được dân làng thường xuyên nhắc đi nhắc lại vào mỗi kỳ thi đại học. Đó chính là “thị thần” bói bao nhiêu quả thì bấy nhiêu người thi đỗ đại học. Chính vì thế, cứ mỗi năm “thị thần” cho quả, các cụ già trong làng đều dự đoán có bấy nhiêu em đỗ đạt. Và trùng hợp là lần nào con số cũng khá chính xác.

Ông Nguyễn Văn Phượng – Thủ từ đền Chờ. (Ảnh: Danviet)

Lý giải về lời tương truyền này, ông Nguyễn Văn Phượng (69 tuổi) – Thủ từ đền Chờ khẳng định trên báo Dân Việt: “Đấy là ngày xưa các cụ truyền tai nhau thế nhưng tôi nghĩ có thể là do sự trùng hợp nào đó. Những năm gần đây, tôi thấy số lượng người đỗ đại học trong làng rất nhiều còn cây thị có năm chỉ đậu duy nhất 1 trái, năm đậu nhiều thì 20-30 trái”.

Những tiếng hú kỳ lạ giữa đêm

Vào những đêm khuya thanh vắng, người dân trong làng đều nghe thấy tiếng động kỳ lạ ngỡ như tiếng người hú gọi. Ban đầu, nhiều lời đồn khiến không ít người khiếp sợ bởi càng về đêm, tiếng hú càng nghe rõ mồn một. Có không ít câu chuyện khó tin liên quan đến tiếng hú phát ra từ phía cây thị thần. Vậy nhưng, sau này, theo nhiều người lý giải đó có thể là do thân cây thị rỗng bên trong, khi có gió thổi vào hốc cây dễ tạo nên những âm thanh lạ kỳ.

Kính cẩn thờ quả “thị thần” chứ không dám ăn

Cây thị 600 năm tuổi ở đền Chờ được người làng xem như “báu vật”. (Ảnh: An ninh thủ đô)

Khác với cây thị thường, cây “thị thần” ở đền Chờ bói rất hiếm quả. Vào mùa gió Nam (gió phơn mùa hạ) trái thị chín vàng rụng xuống sân đền, ai muốn nhặt đem về nhà thì phải vào miếu xin. Đây cũng là một trong những thói quen ăn sâu vào tiềm thức của dân trong làng. “Mỗi mùa như vậy trên cây rơi xuống chưa đầy chục trái, vì vậy dân làng rất quý, khi đem quả thị về nhà thì người dân cung kính bỏ lên bàn thờ chứ không nỡ ăn. Người già, trẻ nhỏ trong làng hít hà hương quả thị để cầu mong sự chở che, bao bọc, đỗ đạt cao của thần miếu, thần cây”, báo An ninh thủ đô viết.

Những giai thoại kỳ lạ, khó tin về cây “thị thần” ở đền Chờ cứ thế tiếp diễn, truyền từ thế hệ này qua thế hệ khác. Đây không đơn thần là một trong những Cây di sản Việt Nam mà còn là báu vật, là “vị cứu tinh” là niềm tự hào của người dân làng Phú Mẫn từ hàng trăm năm nay.

Tháng 12/2012, Hội đồng Cây Di sản Việt Nam đã công nhận 104 “cụ cây” đủ tiêu chuẩn là Cây Di sản Việt Nam, trong đó 2 cây thị ở đền và chùa thôn Phú Mẫn cũng được công nhận là 2 trong số nhiều “cụ cây” lâu năm nhất.

Ngày 21/3/2013, tại đền thờ thôn Phú Mẫn, Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam phối hợp với chính quyền và nhân dân địa phương long trọng tổ chức Lễ công nhận và gắn bia Cây Di sản Việt Nam cho 2 cây thị tại đền và chùa thôn Phú Mẫn, thị trấn Chờ, huyện Yên Phong tỉnh Bắc Ninh. Tính đến nay, cây thị ở đền có tuổi đời khoảng 578 tuổi, còn cây thị ở chùa khoảng hơn 500 tuổi.

Tổng hợp: An ninh thủ đô, Danviet

Ngọc Nguyễn/Tin nhanh Online

Từ khóa: cay thi den cho cay di san viet nam chuyen ly ky ve cay thi than cay thi than bac ninh

Tin nổi bật
Tin mới nhất